ഏറ്റവും അകലെയുള്ള സൂപ്പർമാസീവ് ബ്ലാക്ക് ഹോൾ കണ്ടെത്തി ജെയിംസ് വെബ് ടെലസ്‍കോപ്

ജെയിംസ് വെബ് ബഹിരാകാശ ദൂരദർശിനി (JWST) ഉപയോഗിച്ച് ശാസ്ത്രജ്ഞർ നടത്തിയ പുതിയ കണ്ടെത്തൽ ശാസ്ത്രലോകത്ത് വലിയ ശ്രദ്ധ നേടുന്നു. ഭൂമിയിൽ നിന്ന് 10 ബില്യൺ പ്രകാശവർഷത്തിലേറെ അകലെയുള്ള ഒരു നിഷ്‌ക്രിയ (Dormant) സൂപ്പർമാസീവ് ബ്ലാക്ക് ഹോളിനെയാണ് ഗവേഷകർ തിരിച്ചറിഞ്ഞത്. ഇതുവരെ കണ്ടെത്തിയതിൽ ഏറ്റവും ദൂരെയുള്ള നിഷ്‌ക്രിയ ബ്ലാക്ക് ഹോളായി ഇതിനെ കണക്കാക്കുന്നു. എംആർജി-എം0138 (MRG-M0138) എന്ന ഗാലക്സിയുടെ കേന്ദ്രഭാഗത്താണ് ഈ ഭീമൻ ബ്ലാക്ക് ഹോൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.

കാർനെജി സയൻസിലെ ഗവേഷകനായ ആൻഡ്രൂ ന്യൂമാന്റെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള സംഘമാണ് പഠനത്തിന് നേതൃത്വം നൽകിയത്. ഗവേഷണഫലങ്ങൾ പ്രമുഖ ശാസ്ത്ര പ്രസിദ്ധീകരണമായ സയൻസിൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഏകദേശം ആറു ബില്യൺ സൂര്യന്മാരുടെ ഭാരത്തിന് തുല്യമാണ് ഈ ബ്ലാക്ക് ഹോളിന്റെ ഭാരം. ഇന്ന് നിരീക്ഷിക്കപ്പെടുന്ന ഈ ദൃശ്യം പ്രപഞ്ചത്തിന് ഏകദേശം മൂന്ന് ബില്യൺ വർഷം മാത്രം പ്രായമുണ്ടായിരുന്ന കാലഘട്ടത്തെ പ്രതിനിധീകര Jenningsതാണെന്ന് ഗവേഷകർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു.

സജീവമായ ബ്ലാക്ക് ഹോളുകൾ വാതകങ്ങളും മറ്റ് പദാർത്ഥങ്ങളും ആകർഷിക്കുമ്പോൾ ശക്തമായ വികിരണങ്ങൾ പുറപ്പെടുവിക്കാറുണ്ട്. എന്നാൽ നിഷ്‌ക്രിയ ബ്ലാക്ക് ഹോളുകൾ അത്തരം വികിരണങ്ങൾ പുറപ്പെടുവിക്കാത്തതിനാൽ അവയെ നേരിട്ട് കണ്ടെത്തുന്നത് ഏറെ ദുഷ്കരമാണ്. ഈ വെല്ലുവിളി മറികടക്കാൻ ജെയിംസ് വെബ് ദൂരദർശിനിയിലെ ഇൻഫ്രാറെഡ് സ്പെക്ട്രോഗ്രാഫ് ഉപയോഗിച്ച് സമീപ നക്ഷത്രങ്ങളുടെ ചലനത്തിൽ ബ്ലാക്ക് ഹോളിന്റെ ഗുരുത്വാകർഷണം സൃഷ്ടിക്കുന്ന സ്വാധീനം ഗവേഷകർ വിലയിരുത്തി. ഇതിലൂടെയാണ് ബ്ലാക്ക് ഹോളിന്റെ ഭാരം കൃത്യമായി നിർണയിക്കാൻ കഴിഞ്ഞത്.

ഈ സുപ്രധാന കണ്ടെത്തലിന് ഒരു അപൂർവ ബഹിരാകാശ പ്രതിഭാസവും സഹായകമായതായി ഗവേഷകർ വ്യക്തമാക്കുന്നു. എംആർജി-എം0138 ഗാലക്സിക്കും ഭൂമിക്കും ഇടയിലുള്ള ഒരു ഗാലക്സി ക്ലസ്റ്റർ സ്വാഭാവിക കോസ്‍മിക് ലെൻസായി പ്രവർത്തിക്കുകയായിരുന്നു. ഗുരുത്വ ലെൻസിംഗ് എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഈ പ്രതിഭാസത്തിന്റെ ഫലമായി ഗാലക്സിയുടെ ദൃശ്യം ഏകദേശം 30 മടങ്ങ് വലുതായി കാണാനായതോടെ നിരീക്ഷണം കൂടുതൽ എളുപ്പമായി.

ബ്ലാക്ക് ഹോളുകളുടെയും അവയെ ചുറ്റിപ്പറ്റിയുള്ള നക്ഷത്ര സമൂഹങ്ങളുടെയും വളർച്ച പരസ്പരം ബന്ധപ്പെട്ടതാണെന്ന സിദ്ധാന്തത്തിന് ഈ കണ്ടെത്തൽ കൂടുതൽ പിന്തുണ നൽകുന്നതായി ഗവേഷകർ വിലയിരുത്തുന്നു. ഒരുകാലത്ത് അതീവ ശക്തമായ ക്വാസറായിരുന്ന ഈ ബ്ലാക്ക് ഹോൾ, ഗാലക്സിയിലെ നക്ഷത്ര രൂപീകരണത്തിന് ആവശ്യമായ വാതകങ്ങളെ പുറത്തേക്ക് തള്ളിയിട്ടുണ്ടാകാമെന്നാണ് നിഗമനം. ഭാവിയിൽ യൂക്ലിഡ് ഉപഗ്രഹവും നാൻസി ഗ്രേസ് റോമൻ ബഹിരാകാശ ദൂരദർശിനിയും കൂടുതൽ സമാന കണ്ടെത്തലുകൾ നടത്തുമെന്നാണ് പ്രതീക്ഷ. ഇതുവഴി ഗാലക്സികളും ബ്ലാക്ക് ഹോളുകളും ഒരുമിച്ച് എങ്ങനെ പരിണമിച്ചുവെന്നതിനെക്കുറിച്ചുള്ള ശാസ്ത്രീയ അറിവ് കൂടുതൽ വികസിക്കുമെന്നാണ് ഗവേഷകരുടെ പ്രതീക്ഷ.